Tượng đài Phan Bội Châu

Tượng của nhà yêu nước Phan Bội Châu tọa lạc tại vườn hoa số 19 đường Lê Lợi, thành phố Huế. Để mọi người chiêm ngưỡng được bức tượng của nhà chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu nằm bên bờ sông Hương như ngày hôm nay không phải ai cũng biết hành trình gian nan của bức tượng. Phải mất 15 năm để hoàn thành và mất thêm 5 năm để…chọn vị trí đặt tượng như bây giờ. Việc đúc tượng nhà chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu Phan đã được một số nhân sĩ trí thức yêu nước tại Huế khởi xướng vào năm 1973, trong đó họa sĩ Vĩnh Phối, họa sĩ Phạm Đăng Trí, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, giáo sư Bửu Ý, giáo sư Trần Viết Ngạc đóng vai trò chủ đạo …nhằm duy trì và cổ vũ phong trào yêu nước. Điêu khắc gia Lê Thành Nhơn, khi ấy là giáo sư giảng dạy tại trường Cao Đẳng Mỹ Thuật Huế hoàn thành bản thiết kế tượng năm 1973 và bắt tay thực hiện ngay ở một xưởng tại Phường Đúc. Tượng cụ Phan Bội Châu được làm từ 12 mảnh đúc đồng và khi ghép lại tượng cao 4,5 m, rộng 3,5m và dày 2,5m, nặng khoảng 7 tấn. Kinh phí đúc tượng ngoài gia đình cụ Phan bỏ ra thì còn có sự đóng góp của giới trí thức, văn nghệ sĩ, các ban đại diện học sinh sinh viên Huế quyên góp thêm. Tượng đang đúc dở đang thì 26/3/1975 Huế giải phóng. Và trong khoảng 10 năm sau đó, bức tượng vẫn nằm trong xưởng ở phường Đúc. Đến cuối năm 1987 bức tượng mới được tiếp tục hoàn thiện. Trong khi chờ tỉnh quyết định vị trí đặt tượng, tượng được đưa về khu nhà lưu niệm cụ Phan ở Huế để làm tiếp phần còn lại. Đến ngày 25/3/2012 bức tượng được đưa về đặt tại vườn hoa 19 đường Lê Lợi, một vị trí khá đẹp của thành phố Huế như mong ước từ đầu của những người đề xướng đúc tượng cụ Phan Bội Châu. Vào năm 2013, nhân kỷ niệm 40 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam – Nhật Bản, hiệp hội ASABA (Nhật bản) đã lập một tấm bia cạnh tượng đài để tưởng nhớ việc cụ Phan Bội Châu đã dựng bia tưởng niệm bác sĩ Asaba Sakitaro – người đã có công hỗ trợ cho phong trào Đông Du của người Việt do cụ Phan khởi xướng ở Nhật Bản. Tượng cụ Phan Bội Châu đã được xem là một điểm trong quần thể di sản văn hóa ở Huế dưới sự bảo tồn của UNESCO